دیلتیازم

ديلتيازم دردرمان آنژين، زيادي فشار خون و آريتمي مصرف مي‌شود. اين دارو در كنترل آنژين وازواسپاتيك يا آنژين ناپايدار در بيماراني كه قادر به تحمل داروهاي مسدودكننده گيرنده بتا-آدرنرژيك يا نيترات‌ها نيستند يا علائم بيماري آنها با اين داروها از بين نمي‌رود، مصرف مي‌گردد. ديلتيازم تزريقي در درمان تاكي كاردي فوق بطني وكنترل موقت ضربان بطني سريع در فلوتر دهليزي يا فيبریلاسيون دهليزي نيز مصرف مي‌شود.

مهارکننده ی کانال های کلسیم از نوع غیر دی هیدرو پریدینی. با مهار ورود کلسیم خارج سلولی از عرض غشای میوکارد به داخل سلول های میوکارد و عضلات صاف دیواره ی عروق بدون اثر بر غلظت کلسیم خون، موجب شل شدن عضلات صاف قلب و دیواره ی عروق می گردد.

اين دارو به خوبي از مجراي گوارش جذب مي‌شود و به دليل متابوليسم عبور اول از كبد، فراهمي زيستي آن تقريباً 40 درصد مي‌باشد. فراهمي زيستي با مصرف طولاني مدت و افزايش مقدار مصرف، افزايش مي‌يابد. پيوند اين دارو به پروتئين‌هاي پلاسما زياد مي‌باشد. نيمه عمر اين دارو پس از مصرف يك مقدار واحد خوراكي 30-20 دقيقه و براي مقادير مصرف تكراري و زياد، تقريباً 5 تا 8 ساعت مي‌باشد. نيمه عمر آن از راه تزريقي نيز تقريباً 4/3 ساعت است. اثر ديلتيازم از راه تزريقي طي 3 دقيقه ( به منظور كاهش سرعت ضربان قلب يا تبديل تاكي كاردي فوق بطني حمله‌اي به ريتم سينوسي) و با مصرف قرص‌هاي معمولي پس از 60-30 دقيقه شروع مي‌شود. زمان لازم براي رسيدن به اوج اثر بامصرف مكرر از راه خوراكي حدود 2 هفته است و با تزريق سريع وريدي 7-2 دقيقه است. طول اثر دارو از راه خوراكي 8-4 ساعت، از راه تزريق سريع وريدي 3-1 ساعت و از راه انفوزيون مداوم وريدي 1-5/0 ساعت است.

اين دارو در انسداد درجه 2 يا 3 دهليزي بطني ( مگر در مواردي كه از ضربان‌ساز مصنوعي استفاده شده باشد)، كاهش شديد فشار خون، نارسايي عملكرد گره سينوسي-دهليزي و سندرم Wolf – Parkinson – White همراه با فلوتر يا فيبریلاسيون دهليزي نبايد مصرف شود.

برادي كاردي، انسداد سينوسي-دهليزي و دهليزي – بطني،‌كاهش فشار خون. كسالت، سردرد، اختلالات گوارشي، برافروختگي و احساس گرما، خيز (ورم مچ پا) از عوارض جانبي مهم دارو مي‌باشند.

خطر بروز برادي كاردي، انسداد دهليزي-بطني و ضعف عضله قلب ناشي از مصرف آميودارون، با مصرف همزمان ديلتيازم افزايش مي‌يابد. اثر كاربامازپين و تئوفيلين با مصرف ديلتيازم افزايش مي‌يابد. ديلتيازم سبب افزايش غلظت پلاسمايي فني‌نوئين و ديگوكسين مي‌شود. مصرف همزمان ديلتيازم با داروهاي مسدودكننده گيرنده‌هاي بتا-آدرنرژيك، خطر بروز برادي كاردي و انسداد دهليزي-بطني را افزايش مي‌دهد. اثر ديلتيازم در مصرف با فنوباربيتال و فني‌توئين كاهش مي‌يابد. هنگام مصرف پروكائين آميد يا كينيدين همراه با داروهاي مسدودكننده كانال‌هاي كلسيمي، بايد احتياط نمود، زيرا هر دو گروه از داروهاي داراي اثرات اينوتروپيك مثبت هستند. در صورت مصرف همزمان داروهاي كاهنده پتاسيم خون با اين داروها، اثرات كاهنده فشار خون ممكن است تشديد شود.

1- مقدار مصرف ديلتيازم در بيمارن مبتلا به عيب كار كليه و كبد بايد كاهش داده شود.
2- اين دارو در موارد زير با احتياط فراوان مصرف شود: برادي كاردي شديد، نارسايي قلبي، شوك كارديوژنيك، انفاركتوس حاد ميوكارد همراه با احتقان ريوي و حساسيت به داروهاي مسدودكننده كانال كلسيمي.
3- اندازه‌گيري فشار خون،‌انجام آزمون ECG و اندازه‌گيري ضربان قلب در طول مصرف دارو ضروري است.

1- مصرف اين دارو حتي در صورت احساس بهبودي بايد ادامه يابد.
2- اين دارو افزايش فشار خون را درمان نمي‌كند. بلكه آن را كنترل مي‌نمايد، از اين رو مصرف آن ممكن است تا آخر عمر ضروري باشد.
3- كاهش دفعات بروز درد قفسه سينه ممكن است بيمار را تشويق به فعاليت بيش از حد كند. بنابراين، در مورد ميزان تمرينات بدني بايد با پزشك مشورت شود.
4- از مصرف ساير داروها، به خصوص داروهاي مقلد سپماتيك كه نياز به نسخه ندارند بايد خودداري شود.
5- نبض بيمار بايد كنترل شود و در صورتي كه كمتر از 50 بار در دقيقه باشد، مراجعه به پزشك ضروري است.
6- در صورت فراموش شدن يك نوبت مصرف دارو، به محض به ياد آوردن، آن نوبت بايد مصرف شود، مگر اين كه تقريباً زمان مصرف نوبت بعدي فرا رسيده باشد، در اين صورت مقدار مصرف بعدي نيز نبايد دو برابر گردد.