واریکوسل

خون بیضه‌ها از طریق شبکه‌ای از سیاهرگ‌ها به نام Pampiniform Plexus به سمت عروق بزرگ‌تر برمی‌گردد.

اگر تخلیه خون در این شبکه به‌درستی انجام نشود، خون در رگ‌ها تجمع پیدا می‌کند و سیاهرگ‌ها بزرگ و پیچ‌خورده می‌شوند. نتیجه، واریکوسل است.

در واریکوسل بزرگ ممکن است رگ‌های گشادشده در حالت ایستاده دیده یا لمس شوند و ظاهری شبیه «کیسه‌ای از کرم‌ها» داشته باشند.

واریکوسل تقریباً در ۱۵ درصد مردان بالغ دیده می‌شود.

شیوع آن در مردانی که برای ناباروری بررسی می‌شوند بیشتر است و در حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد این گروه واریکوسل بالینی گزارش شده است.

در نوجوانان نیز شیوع آن حدود ۱۴ تا ۲۰ درصد برآورد می‌شود و بیماری معمولاً با شروع بلوغ شایع‌تر می‌شود.

بااین‌حال فقط بخشی از افراد مبتلا دچار مشکل باروری یا آسیب بیضه خواهند شد.

بیشتر واریکوسل‌ها در سمت چپ ایجاد می‌شوند.

علت اصلی به تفاوت ساختمان عروق دو طرف مربوط است. ورید بیضه چپ مسیر طولانی‌تری دارد و به ورید کلیوی چپ تخلیه می‌شود؛ این وضعیت از نظر فشار و جریان خون، زمینه بیشتری برای برگشت خون و گشاد شدن سیاهرگ‌ها ایجاد می‌کند.

واریکوسل ممکن است دوطرفه نیز باشد.

واریکوسل منفرد سمت راست کمتر شایع است. در بزرگسالان، صرف وجود یک واریکوسل کوچک یا متوسط راست‌طرفه لزوماً به معنی وجود توده شکمی نیست؛ اما اگر واریکوسل ناگهان ایجاد شده، بزرگ، غیرقابل‌کاهش یا همراه با یافته‌های غیرمعمول باشد، بررسی بیشتر شکم و فضای پشت صفاق ممکن است لازم شود.

واریکوسل بالینی معمولاً به سه درجه تقسیم می‌شود:

واریکوسل تحت‌بالینی

Subclinical Varicocele در معاینه قابل لمس یا مشاهده نیست و فقط با سونوگرافی داپلر تشخیص داده می‌شود.

این نوع از نظر درمان ناباروری با واریکوسل بالینی متفاوت است و راهنماهای معتبر، جراحی روتین واریکوسل تحت‌بالینی را برای بهبود باروری توصیه نمی‌کنند.

بیشتر افراد هیچ علامتی ندارند.

درد واریکوسل

درد معمولاً:

• مبهم و سنگین است.

• بیشتر در کیسه بیضه احساس می‌شود.

• با ایستادن طولانی یا فعالیت بیشتر می‌شود.

• در پایان روز ممکن است شدیدتر باشد.

• با دراز کشیدن معمولاً کاهش پیدا می‌کند.

درد تیز و بسیار شدید ناگهانی، الگوی معمول واریکوسل نیست.

ظاهر رگ‌ها

در درجات بالا ممکن است رگ‌های پیچ‌خورده بالای بیضه قابل مشاهده یا لمس باشند.

کوچک شدن بیضه

در برخی نوجوانان، بیضه سمت مبتلا ممکن است نسبت به طرف مقابل رشد کمتری داشته باشد.

در بزرگسالان نیز واریکوسل می‌تواند با کاهش حجم یا عملکرد بیضه ارتباط داشته باشد.

مشکلات باروری

بعضی بیماران هنگام بررسی ناباروری متوجه واریکوسل می‌شوند.

ممکن است در آزمایش اسپرم کاهش:

• تعداد اسپرم

• تحرک اسپرم

• یا کیفیت برخی پارامترهای اسپرم

مشاهده شود.

اما بسیاری از افراد مبتلا آزمایش اسپرم طبیعی دارند.

مکانیسم دقیق کاملاً مشخص نشده است.

چند عامل مطرح‌اند:

• افزایش دمای اطراف بیضه

• اختلال جریان خون و اکسیژن‌رسانی

• استرس اکسیداتیو

• تجمع برخی متابولیت‌ها

• آسیب به سلول‌های تولیدکننده اسپرم

ممکن است کیفیت تولید اسپرم را کاهش دهند.

وجود واریکوسل به تنهایی ثابت نمی‌کند که علت ناباروری همان واریکوسل است؛ ارزیابی باروری باید سایر عوامل مرد و همچنین عوامل مربوط به شریک زندگی را نیز در نظر بگیرد.

در بعضی مطالعات میان واریکوسل و کاهش عملکرد سلول‌های تولیدکننده تستوسترون ارتباط مشاهده شده است و در برخی مردان پس از درمان افزایش تستوسترون گزارش شده است.

بااین‌حال هر فرد دارای واریکوسل دچار کمبود تستوسترون نیست و وجود واریکوسل به‌تنهایی دلیل کافی برای جراحی با هدف افزایش هورمون محسوب نمی‌شود.

اگر علائم کمبود تستوسترون وجود داشته باشد، ارزیابی هورمونی جداگانه لازم است.

واریکوسل معمولاً علت مستقیم و شایع اختلال نعوظ محسوب نمی‌شود.

اختلال نعوظ می‌تواند علل عروقی، هورمونی، دارویی، عصبی یا روانی متعددی داشته باشد و در صورت وجود باید جداگانه بررسی شود.

واریکوسل معمولاً یک مشکل مزمن است.

برخلاف برخی تورم‌های موقت کیسه بیضه، معمولاً خودبه‌خود ناپدید نمی‌شود، هرچند ممکن است برای سال‌ها بدون تغییر قابل‌توجه باقی بماند.

در فرد بدون علامت و بدون اختلال عملکرد بیضه، باقی ماندن واریکوسل لزوماً به معنی نیاز به درمان نیست.

علت دقیق در همه افراد مشخص نیست.

عوامل مهم شامل ساختمان آناتومیک وریدهای بیضه و برگشت خون در آنها هستند. نارسایی دریچه‌های وریدی نیز احتمالاً در بعضی افراد نقش دارد.

واریکوسل معمولاً در دوران بلوغ ظاهر می‌شود؛ زمانی که جریان خون بیضه‌ها افزایش پیدا می‌کند.

این بیماری معمولاً نتیجه رفتار فرد نیست.

شواهد کافی برای اینکه ورزش یا وزنه‌برداری علت اصلی واریکوسل باشد وجود ندارد.

بااین‌حال افزایش فشار شکمی و فعالیت شدید ممکن است احساس درد یا سنگینی یک واریکوسل موجود را موقتاً بیشتر کند.

فرد بدون علامت معمولاً مجبور نیست همه ورزش‌ها را کنار بگذارد. اگر یک فعالیت مشخص به‌طور تکراری درد ایجاد می‌کند، اصلاح فعالیت و ارزیابی پزشکی مناسب است.

خیر.

رابطه جنسی و خودارضایی علت شناخته‌شده ایجاد واریکوسل نیستند و ترک آنها درمان واریکوسل محسوب نمی‌شود.

اختلال تولید اسپرم

در برخی مردان، واریکوسل با کاهش کیفیت مایع منی همراه است.

اختلال رشد بیضه

در نوجوانان ممکن است بیضه سمت مبتلا نسبت به سمت مقابل کوچک‌تر شود.

ناباروری

واریکوسل یکی از علل بالقوه قابل اصلاح ناباروری مردان است، اما همه مبتلایان نابارور نمی‌شوند.

درد مزمن

بعضی بیماران دچار احساس سنگینی یا درد مزمن می‌شوند.

واریکوسل معمولی بیماری خطرناک یا سرطان نیست.

بیشتر افراد مبتلا هیچ عارضه جدی پیدا نمی‌کنند.

اهمیت آن بیشتر به احتمال تأثیر بر:

• رشد بیضه در نوجوانان

• کیفیت اسپرم

• باروری

• و درد مزمن

مربوط می‌شود.

بااین‌حال هر توده، درد یا تورم کیسه بیضه نباید بدون معاینه به واریکوسل نسبت داده شود.

معاینه بالینی

روش اصلی تشخیص، معاینه توسط پزشک است.

فرد معمولاً در حالت ایستاده معاینه می‌شود. پزشک بالای بیضه را لمس می‌کند و ممکن است از بیمار بخواهد مانور والسالوا انجام دهد؛ یعنی نفس خود را نگه داشته و مانند زمان دفع فشار وارد کند.

این کار می‌تواند رگ‌های گشاد کوچک‌تر را واضح‌تر کند.

سونوگرافی داپلر

برای تمام واریکوسل‌های واضح، سونوگرافی الزامی نیست.

سونوگرافی بیشتر زمانی مفید است که:

• معاینه قطعی نیست.

• تشخیص دیگری مطرح است.

• اندازه بیضه‌ها باید دقیق ارزیابی شود.

• عود پس از درمان مطرح باشد.

• درد یا توده کیسه بیضه نیازمند بررسی بیشتر باشد.

در سونوگرافی، قطر وریدها و وجود برگشت جریان خون هنگام والسالوا بررسی می‌شود.

اگر مسئله باروری مطرح باشد، Semen Analysis بخش مهم ارزیابی است.

در این آزمایش مواردی مانند:

• حجم مایع منی

• غلظت اسپرم

• تعداد کل اسپرم

• تحرک

• مورفولوژی

ارزیابی می‌شوند.

یک آزمایش غیرطبیعی به‌تنهایی همیشه برای نتیجه‌گیری کافی نیست. در صورت غیرطبیعی بودن آزمایش اولیه، معمولاً تکرار آزمایش برای تأیید نتیجه اهمیت دارد.

برای همه مبتلایان به واریکوسل لازم نیست.

در مردان دارای اختلال شدید تعداد اسپرم، کاهش میل جنسی، علائم کمبود تستوسترون یا سایر یافته‌های بالینی ممکن است آزمایش‌هایی مانند:

• تستوسترون

• FSH

• LH

درخواست شوند.

توده یا درد کیسه بیضه ممکن است ناشی از موارد دیگری باشد، از جمله:

• هیدروسل

• اسپرماتوسل

• اپیدیدیمیت

• فتق کشاله ران

• کیست اپیدیدیم

• پیچ‌خوردگی بیضه

• تومور بیضه

• ضربه

به همین دلیل تشخیص توده بیضه با خودآزمایی به‌تنهایی مناسب نیست.

همه واریکوسل‌ها نیازمند درمان نیستند.

چه زمانی معمولاً درمان لازم نیست؟

در فرد بالغی که:

• درد ندارد،

• برای باروری مشکلی ندارد،

• بیضه‌ها طبیعی هستند،

• و واریکوسل به‌طور اتفاقی پیدا شده است،

مشاهده و پیگیری معمولاً کافی است.

واریکوسل تحت‌بالینی که فقط در سونوگرافی دیده شده نیز معمولاً صرفاً برای بهبود باروری جراحی نمی‌شود.

برای ناراحتی خفیف ممکن است اقدامات زیر کمک کنند:

• پوشیدن لباس زیر حمایتی مناسب

• کاهش موقت فعالیت‌هایی که درد را تشدید می‌کنند

• دراز کشیدن هنگام تشدید احساس سنگینی

• استفاده از مسکن‌هایی مانند استامینوفن

• استفاده کوتاه‌مدت از داروهای ضدالتهاب مانند ایبوپروفن در افراد مناسب

داروهای ضدالتهاب برای افراد دارای بیماری کلیوی، زخم گوارشی یا مصرف‌کننده بعضی داروهای دیگر ممکن است مناسب نباشند.

این اقدامات خود واریکوسل را از بین نمی‌برند و فقط علائم را کنترل می‌کنند.

طبق راهنماهای معتبر، درمان بیشتر در مردی مطرح می‌شود که هم‌زمان شرایط زیر را داشته باشد:

• برای بارداری اقدام می‌کند.

• ناباروری وجود دارد.

• واریکوسل در معاینه قابل لمس است.

• آزمایش مایع منی غیرطبیعی است.

در چنین بیمارانی ترمیم واریکوسل می‌تواند کیفیت برخی پارامترهای اسپرم و احتمال بارداری را بهبود دهد.

اما نتیجه برای همه افراد یکسان نیست و جراحی تضمین‌کننده بارداری نیست.

در فرد نابارور با آزمایش اسپرم طبیعی یا واریکوسلی که فقط در سونوگرافی دیده می‌شود، درمان روتین توصیه نمی‌شود.

Varicocelectomy جراحی‌ای است که در آن وریدهای مسئول برگشت غیرطبیعی خون بسته می‌شوند تا خون از مسیرهای سالم دیگر تخلیه شود.

واریکوسلکتومی میکروسکوپی

یکی از روش‌های رایج، Microsurgical Inguinal یا Subinguinal Varicocelectomy است.

جراح با استفاده از بزرگنمایی، وریدهای غیرطبیعی را جدا و مسدود می‌کند و تلاش می‌شود:

• شریان بیضه

• عروق لنفاوی

• و سایر ساختارهای مهم

حفظ شوند.

روش میکروسکوپی اینگوینال یا ساب‌اینگوینال در مطالعات و راهنماها با میزان نسبتاً پایین عود و عوارض همراه بوده و در بسیاری از مراکز روش ترجیحی محسوب می‌شود.

جراحی لاپاراسکوپی

می‌توان وریدهای بیضه را با جراحی لاپاراسکوپی نیز بست.

این روش در برخی شرایط استفاده می‌شود، اما انتخاب روش به سن بیمار، یک‌طرفه یا دوطرفه بودن بیماری، تجربه جراح و سایر عوامل وابسته است.

Varicocele Embolization یک روش کم‌تهاجمی است که توسط رادیولوژیست مداخله‌ای انجام می‌شود.

کاتتری از داخل یک ورید وارد شده و به سمت ورید بیضه هدایت می‌شود. سپس با:

• Coil

• مواد اسکلروزان

• یا سایر مواد مسدودکننده

جریان ورید غیرطبیعی بسته می‌شود.

مزیت آن نبود برش جراحی بزرگ و معمولاً دوره نقاهت کوتاه‌تر است.

اما ممکن است:

• دسترسی به رگ از نظر فنی موفق نباشد.

• واریکوسل عود کند.

• به درمان مجدد نیاز باشد.

• واکنش به ماده حاجب یا به‌ندرت جابه‌جایی کویل رخ دهد.

این روش می‌تواند به‌خصوص در بعضی موارد عود پس از جراحی گزینه مناسبی باشد.

عوارض احتمالی جراحی عبارت‌اند از:

• عود یا باقی ماندن واریکوسل

• هیدروسل یا تجمع مایع اطراف بیضه

• خون‌ریزی یا هماتوم

• عفونت

• آسیب شریان بیضه

• به‌ندرت آسیب و کوچک شدن بیضه

• باقی ماندن یا تغییر ماهیت درد

استفاده از بزرگنمایی میکروسکوپی و حفظ عروق لنفاوی می‌تواند احتمال بعضی عوارض را کاهش دهد.

خیر، تضمینی وجود ندارد.

بسیاری از بیمارانی که درد تیپیک واریکوسل دارند بعد از جراحی بهتر می‌شوند، اما بخشی از افراد همچنان درد خواهند داشت.

به همین دلیل قبل از جراحی با هدف درمان درد، باید سایر علل درد کیسه بیضه بررسی شوند.

تولید اسپرم یک فرایند چندماهه است؛ بنابراین انتظار تغییر فوری منطقی نیست.

بهبود آزمایش اسپرم در صورت وقوع معمولاً از حدود سه ماه پس از درمان قابل مشاهده است. در بررسی ناباروری معمولاً نخستین آزمایش پیگیری در حدود ۳ تا ۶ ماه انجام می‌شود.

برخی افراد تا ماه‌های بعد نیز تغییراتی خواهند داشت، اما میزان پاسخ متفاوت است.

واریکوسل در آغاز بلوغ شایع‌تر می‌شود و بیشتر موارد در سمت چپ هستند.

وجود واریکوسل به‌تنهایی دلیل جراحی یک نوجوان نیست، زیرا بیشتر نوجوانان مبتلا در آینده دچار مشکل باروری نخواهند شد.

یکی از مهم‌ترین نشانه‌های مداخله، کوچک ماندن پایدار بیضه مبتلا است.

راهنماهای اروپایی درمان را زمانی توصیه می‌کنند که اختلاف حجم بیضه بیش از حدود:

• ۲ میلی‌لیتر

• یا ۲۰ درصد

باشد و این اختلاف در دو ارزیابی با فاصله زمانی مناسب تأیید شود.

سایر مواردی که می‌توانند در تصمیم درمان نقش داشته باشند شامل:

• درد مداوم

• واریکوسل دوطرفه قابل لمس

• مشکل بیضه مقابل

• اختلال آزمایش اسپرم در نوجوان بزرگ‌تر

• تورم بسیار بزرگ و آزاردهنده

هستند.

آزواسپرمی یعنی در آزمایش مایع منی اسپرم مشاهده نشود.

در مرد دارای آزواسپرمی غیرانسدادی و واریکوسل، نقش درمان پیچیده‌تر است. برخی مطالعات پس از درمان واریکوسل بهبودهایی گزارش کرده‌اند، اما شواهد قطعی برای اینکه همه این بیماران پیش از روش‌های کمک‌باروری باید واریکوسل را درمان کنند وجود ندارد.

این تصمیم بهتر است توسط اورولوژیست یا متخصص ناباروری مردان و با توجه به شرایط زوج گرفته شود.

بله، امکان عود وجود دارد.

یکی از دلایل، باقی ماندن شاخه‌های وریدی است که هنگام درمان اولیه مسدود نشده‌اند.

احتمال عود به روش درمان و ویژگی‌های بیمار بستگی دارد.

در واریکوسل عودکننده، اگر بیماری همچنان علامت‌دار باشد یا مشکل باروری باقی مانده باشد، درمان مجدد با جراحی یا آمبولیزاسیون ممکن است بررسی شود.

خیر. واریکوسل معمولاً اندازه آلت تناسلی را تغییر نمی‌دهد.

اثر احتمالی آن مربوط به بیضه، تولید اسپرم و در برخی افراد عملکرد هورمونی بیضه است.

هیچ رژیم غذایی یا مکملی ثابت نشده که رگ‌های گشادشده واریکوسل را از بین ببرد.

برخی مطالعات نقش آنتی‌اکسیدان‌ها در ناباروری مردان و استرس اکسیداتیو مرتبط با واریکوسل را بررسی کرده‌اند، اما شواهد برای توصیه قطعی یک مکمل مشخص کافی نیست.

مکمل نباید جایگزین ارزیابی ناباروری یا درمان واریکوسل بالینی در فرد واجد شرایط شود.

روش اثبات‌شده‌ای برای جلوگیری از ایجاد واریکوسل اولیه وجود ندارد.

بیماری بیشتر تحت تأثیر ساختمان عروقی و جریان خون وریدی است و نتیجه مستقیم رژیم غذایی، خودارضایی، رابطه جنسی یا فعالیت معمول روزانه نیست.

با جراحی یا آمبولیزاسیون می‌توان وریدهای مسئول واریکوسل را مسدود کرد و بیماری را درمان کرد.

بااین‌حال:

• امکان عود وجود دارد.

• کیفیت اسپرم در همه افراد بهبود پیدا نمی‌کند.

• درد در همه بیماران از بین نمی‌رود.

• درمان نمی‌تواند بارداری را تضمین کند.

به همین دلیل درمان برای افرادی انتخاب می‌شود که احتمال سود آنها بیشتر است.

مراجعه معمول

مراجعه به اورولوژیست مناسب است اگر:

• توده یا رگ‌های برجسته جدید در کیسه بیضه وجود دارند.

• احساس سنگینی یا درد مزمن ایجاد شده است.

• اندازه یکی از بیضه‌ها کمتر شده است.

• زوج برای بارداری مشکل دارند.

• واریکوسل در نوجوان تشخیص داده شده و رشد بیضه باید پیگیری شود.

• تشخیص فقط بر اساس سونوگرافی داده شده و مشخص نیست آیا اهمیت بالینی دارد یا خیر.

مراجعه فوری

موارد زیر الگوی معمول واریکوسل نیستند و نیازمند بررسی سریع‌اند:

• درد ناگهانی و شدید بیضه

• درد همراه تهوع یا استفراغ

• تورم سریع و شدید کیسه بیضه

• تب همراه درد و تورم

• ضربه شدید به بیضه

• توده سفت داخل خود بیضه

درد ناگهانی بیضه می‌تواند ناشی از پیچ‌خوردگی بیضه باشد و نباید برای بهبود خودبه‌خودی آن منتظر ماند.

۱. آیا واریکوسل باعث ناباروری می‌شود؟

در بعضی مردان می‌تواند کیفیت اسپرم را کاهش دهد، اما بسیاری از افراد مبتلا بدون مشکل صاحب فرزند می‌شوند.

۲. آیا هر واریکوسلی باید جراحی شود؟

خیر. بیشتر واریکوسل‌های بدون علامت نیازمند جراحی نیستند.

۳. چه واریکوسلی برای ناباروری درمان می‌شود؟

بیشتر زمانی که واریکوسل در معاینه قابل لمس باشد، ناباروری وجود داشته باشد و آزمایش اسپرم غیرطبیعی باشد.

۴. آیا واریکوسل درجه ۳ حتماً باید جراحی شود؟

خیر. درجه بالا به‌تنهایی الزام قطعی جراحی نیست؛ درد، وضعیت بیضه و باروری نیز اهمیت دارند.

۵. آیا واریکوسلی که فقط در سونوگرافی دیده شده نیاز به عمل دارد؟

معمولاً برای درمان ناباروری خیر. واریکوسل تحت‌بالینی به‌طور روتین جراحی نمی‌شود.

۶. آیا واریکوسل با دارو خوب می‌شود؟

دارویی وجود ندارد که رگ‌های واریکوسل را به حالت طبیعی برگرداند. داروهای مسکن فقط می‌توانند علائم را کاهش دهند.

۷. آیا واریکوسل با ورزش بدتر می‌شود؟

فعالیت ممکن است درد یا سنگینی یک واریکوسل موجود را بیشتر کند، اما ورزش علت اثبات‌شده بیماری نیست.

۸. آیا خودارضایی باعث واریکوسل می‌شود؟

خیر.

۹. آیا واریکوسل باعث کوچک شدن بیضه می‌شود؟

در بعضی افراد، به‌خصوص نوجوانان، می‌تواند با اختلال رشد یا کاهش حجم بیضه همراه باشد.

۱۰. آیا واریکوسل روی تستوسترون اثر دارد؟

در برخی مردان با اختلال عملکرد بیضه ارتباط دارد، اما هر فرد مبتلا دچار کاهش تستوسترون نیست.

۱۱. آیا واریکوسل باعث اختلال نعوظ می‌شود؟

معمولاً علت مستقیم اختلال نعوظ محسوب نمی‌شود و وجود این مشکل نیازمند بررسی جداگانه است.

۱۲. جراحی بهتر است یا آمبولیزاسیون؟

هر دو در بیماران مناسب قابل استفاده‌اند. جراحی میکروسکوپی میزان عود و برخی عوارض پایینی دارد؛ آمبولیزاسیون کم‌تهاجمی‌تر است و در بعضی بیماران، از جمله برخی موارد عود، گزینه مناسبی محسوب می‌شود.

۱۳. بعد از عمل چه زمانی آزمایش اسپرم تکرار می‌شود؟

معمولاً نخستین بررسی حدود سه ماه بعد انجام می‌شود و بسته به نتیجه ممکن است در ماه‌های بعد تکرار شود.

۱۴. آیا واریکوسل راست خطرناک است؟

اغلب به معنی بیماری خطرناک نیست، اما واریکوسل راست‌طرفه جدید، بزرگ یا غیرقابل‌کاهش ممکن است به بررسی بیشتر نیاز داشته باشد.

۱۵. آیا واریکوسل تبدیل به سرطان می‌شود؟

خیر. واریکوسل سرطان نیست و به سرطان تبدیل نمی‌شود. بااین‌حال توده سفت داخل خود بیضه باید جداگانه بررسی شود.

• واریکوسل گشاد شدن سیاهرگ‌های اطراف بیضه است.

• حدود ۱۵ درصد مردان بالغ واریکوسل دارند.

• بیماری بیشتر در سمت چپ دیده می‌شود.

• بسیاری از واریکوسل‌ها هیچ علامتی ایجاد نمی‌کنند.

• درد تیپیک معمولاً مبهم است، با ایستادن بیشتر و با دراز کشیدن کمتر می‌شود.

• واریکوسل می‌تواند در بعضی افراد کیفیت اسپرم یا رشد بیضه را مختل کند، اما به معنی ناباروری قطعی نیست.

• تشخیص اصلی با معاینه ایستاده و مانور والسالوا انجام می‌شود.

• سونوگرافی برای همه بیماران ضروری نیست.

• واریکوسل تحت‌بالینی که فقط در سونوگرافی دیده می‌شود معمولاً برای ناباروری درمان نمی‌شود.

• جراحی بیشتر در واریکوسل قابل لمس همراه ناباروری و آزمایش اسپرم غیرطبیعی مطرح است.

• جراحی میکروسکوپی و آمبولیزاسیون از روش‌های اصلی درمان هستند.

• بهبود آزمایش اسپرم معمولاً از حدود سه ماه پس از درمان قابل ارزیابی است.

• در نوجوانان، کوچک ماندن پایدار بیضه یکی از مهم‌ترین دلایل بررسی درمان است.

• درد ناگهانی و شدید بیضه ویژگی معمول واریکوسل نیست و نیاز به بررسی اورژانسی دارد.

اگر واریکوسل بدون درد و به‌طور اتفاقی تشخیص داده شده است، معمولاً مراجعه غیر اورژانسی به اورولوژیست برای تأیید تشخیص و بررسی اندازه بیضه‌ها کافی است و بسیاری از بیماران فقط تحت نظر قرار می‌گیرند.

اگر مسئله ناباروری مطرح است، تصمیم درباره درمان نباید فقط بر اساس «درجه واریکوسل» یا گزارش سونوگرافی گرفته شود. معاینه بالینی، حداقل یک ارزیابی استاندارد مایع منی و در صورت غیرطبیعی بودن معمولاً تکرار آن، وضعیت باروری زوج و سایر علل ناباروری باید در تصمیم‌گیری لحاظ شوند.